Wat deze marker meet
Cortisol volgt een uitgesproken dagritme — de waarden zijn het hoogst in de ochtend (rond 8 uur) en het laagst ’s nachts. De uitslag wordt altijd beoordeeld in relatie tot het tijdstip van de bloedafname. Voor een diagnose worden meestal dynamische testen gebruikt (ACTH-stimulatietest, dexamethason-suppressietest) en niet één enkele waarde. Deze educatieve informatie vervangt geen medisch advies.
Hoog of laag: wat het kan betekenen
Hoog Cortisol
Een aanhoudend verhoogd cortisol kan samenhangen met het syndroom van Cushing (overmatige aanmaak in de bijnier), met langdurig gebruik van corticosteroïden of met chronische stress. Een enkele verhoogde uitslag moet voorzichtig worden geïnterpreteerd, omdat cortisol fysiologisch stijgt bij acute lichamelijke belasting, ziekte of spanning. Eén uitslag bewijst geen specifieke ziekte — de uitslag moet worden beoordeeld samen met klachten, leeftijd, medicijnen en de beoordeling van uw arts.
Lees de volledige uitleg →
Laag Cortisol
Een laag cortisol kan wijzen op bijnierschorsinsufficiëntie (ziekte van Addison) of op onderdrukking na eerder gebruik van corticosteroïden. Mogelijke klachten zijn vermoeidheid, lage bloeddruk, zoutbehoefte en gewichtsverlies. De meest informatieve bepaling is de vroege ochtendmeting — bespreek dit met uw arts.
Lees de volledige uitleg →
Veelgestelde vragen
Wat is Cortisol?
+
Cortisol is het belangrijkste stresshormoon van het lichaam en wordt gemaakt in de bijnieren. Het reguleert de stressrespons, de bloedsuiker, de afweer, ontstekingsremmende processen en de stofwisseling.
Wat meet Cortisol?
+
Cortisol volgt een uitgesproken dagritme — de waarden zijn het hoogst in de ochtend (rond 8 uur) en het laagst ’s nachts. De uitslag wordt altijd beoordeeld in relatie tot het tijdstip van de bloedafname. Voor een diagnose worden meestal dynamische testen gebruikt (ACTH-stimulatietest, dexamethason-suppressietest) en niet één enkele waarde. Deze educatieve informatie vervangt geen medisch advies.
Wat betekent een verhoogde Cortisol?
+
Een aanhoudend verhoogd cortisol kan samenhangen met het syndroom van Cushing (overmatige aanmaak in de bijnier), met langdurig gebruik van corticosteroïden of met chronische stress. Een enkele verhoogde uitslag moet voorzichtig worden geïnterpreteerd, omdat cortisol fysiologisch stijgt bij acute lichamelijke belasting, ziekte of spanning. Eén uitslag bewijst geen specifieke ziekte — de uitslag moet worden beoordeeld samen met klachten, leeftijd, medicijnen en de beoordeling van uw arts.
Wat betekent een verlaagde Cortisol?
+
Een laag cortisol kan wijzen op bijnierschorsinsufficiëntie (ziekte van Addison) of op onderdrukking na eerder gebruik van corticosteroïden. Mogelijke klachten zijn vermoeidheid, lage bloeddruk, zoutbehoefte en gewichtsverlies. De meest informatieve bepaling is de vroege ochtendmeting — bespreek dit met uw arts.
Verwante markers
Redactionele toelichting
LabTestly legt laboratoriummarkers uit met educatieve content in eenvoudige taal. Referentiebereiken kunnen per laboratorium verschillen — bespreek dit met uw arts om de waarden goed te kunnen interpreteren.
Educatieve content · Redactioneel beoordeeld op duidelijkheid · Laatst bijgewerkt
Gangbare bronnen voor educatieve content over bloedonderzoek
Vervangt geen medisch advies
Deze pagina geeft algemene informatie voor educatieve doeleinden om u te helpen uw uitslag beter te begrijpen en vervangt geen medisch advies. Referentiebereiken kunnen verschillen per laboratorium, leeftijd, geslacht, zwangerschap, lopende behandelingen en klinische context.